Đừng để trẻ bỏ lỡ “giờ vàng” tiêm vắc xin viêm gan B

Tiêm vắc xin viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh là “lá chắn” quan trọng giúp trẻ phòng nguy cơ nhiễm vi rút viêm gan B, đặc biệt là lây truyền từ mẹ sang con. Đây là mũi tiêm cần được ưu tiên thực hiện sớm khi trẻ đủ điều kiện sức khỏe, bởi nếu nhiễm HBV ngay từ những ngày đầu đời, nguy cơ chuyển sang viêm gan mạn tính rất cao.

Tiêm phòng viêm gan B cho trẻ sơ sinh trong 24h dầu tại bệnh viện Sản - Nhi Hưng Yên

       “Giờ vàng” không nên bị bỏ lỡ

Với những bà mẹ mang vi rút viêm gan B, nỗi lo lây bệnh cho con luôn thường trực trong suốt thai kỳ. Tuy nhiên, nhờ được tư vấn và thực hiện đầy đủ các biện pháp dự phòng, trong đó có tiêm vắc xin viêm gan B sớm sau sinh, nguy cơ lây truyền từ mẹ sang con có thể được hạn chế đáng kể.

Chị Trần Thị P. ở phường Sơn Nam, Hưng Yên từng mang vi rút viêm gan B từ nhỏ. Khi lập gia đình và mang thai, điều chị lo lắng nhất là căn bệnh có thể truyền sang con.

“Biết mình bị viêm gan B từ nhỏ nên khi mang thai tôi rất lo, sợ con sinh ra cũng mắc bệnh. Sau đó, tôi được nhân viên y tế tư vấn, hướng dẫn cách phòng lây truyền từ mẹ sang con và thực hiện đầy đủ các biện pháp dự phòng. Hai con của tôi sau khi sinh cũng được tiêm vắc xin theo hướng dẫn. Đến nay, cả 2 bé đều khỏe mạnh và không mắc viêm gan B”, chị P. chia sẻ.

Không chỉ các sản phụ mắc viêm gan B, nhiều bà mẹ dù không nhiễm bệnh vẫn có tâm lý e ngại khi được tư vấn tiêm vắc xin cho trẻ ngay sau sinh.

Chị Trần Ngọc Kh, một sản phụ ở xã Lương Băngg cho biết, ban đầu chị lo trẻ còn quá nhỏ, có thể xảy ra phản ứng sau tiêm. Sau khi được nhân viên y tế giải thích về lợi ích của vắc xin và nguy cơ mắc viêm gan B, chị đã yên tâm cho con tiêm khi trẻ đủ điều kiện sức khỏe.

Theo ngành Y tế, viêm gan B là bệnh truyền nhiễm do vi rút HBV gây ra. Người nhiễm bệnh có thể không có triệu chứng rõ ràng trong thời gian dài, nhưng vi rút vẫn âm thầm gây tổn thương gan, có thể tiến triển thành viêm gan mạn tính, xơ gan và ung thư gan.

Đáng lưu ý, trẻ sơ sinh nếu nhiễm vi rút viêm gan B có nguy cơ rất cao chuyển thành nhiễm mạn tính, có thể lên tới khoảng 90%. Vì vậy, tiêm vắc xin viêm gan B trong vòng 24 giờ đầu sau sinh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong phòng ngừa lây truyền vi rút từ mẹ sang con.

24 giờ đầu sau sinh được xem là “thời điểm vàng” để thực hiện mũi tiêm này. Khi trẻ đủ điều kiện sức khỏe, việc tiêm càng sớm càng giúp trẻ được bảo vệ trước nguy cơ phơi nhiễm với vi rút.

Chủ động bảo vệ trẻ ngay từ cơ sở y tế

Việt Nam vẫn là quốc gia có tỷ lệ lưu hành viêm gan B cao, với khoảng 8-10% dân số nhiễm HBV mạn tính. Viêm gan B cũng là một trong những nguyên nhân quan trọng dẫn đến xơ gan và ung thư gan.

Bởi vậy, theo khuyến cáo của ngành Y tế, cha mẹ không nên vì trẻ còn nhỏ mà trì hoãn mũi tiêm. Khi trẻ đủ điều kiện, cần phối hợp với cơ sở y tế để thực hiện tiêm sớm.

Đặc biệt, ngay cả khi người mẹ không mắc viêm gan B, trẻ vẫn cần được tiêm vắc xin theo lịch khuyến cáo. Mũi tiêm sơ sinh không chỉ có ý nghĩa phòng lây truyền từ mẹ sang con mà còn giúp trẻ chủ động hình thành miễn dịch, giảm nguy cơ nhiễm vi rút trong quá trình lớn lên.

Tại Hưng Yên, công tác tiêm chủng mở rộng tiếp tục được ngành Y tế quan tâm, triển khai đồng bộ. Năm 2026, CDC Hưng Yên đã tổ chức các hội nghị triển khai kế hoạch công tác kiểm soát bệnh tật và tiêm chủng mở rộng, nhằm quán triệt nhiệm vụ cho hệ thống y tế cơ sở và bảo đảm hoạt động tiêm chủng được thực hiện hiệu quả.

Tuy nhiên, trên thực tế vẫn có thể phát sinh những trường hợp trẻ chưa được tiêm trong 24 giờ đầu hoặc phải tiêm muộn. Nguyên nhân có thể liên quan đến tình trạng sức khỏe của trẻ như sinh non, nhẹ cân, mắc bệnh lý cần theo dõi; hoặc do gia đình còn tâm lý e ngại, chưa hiểu đầy đủ về lợi ích của mũi tiêm.

Một số trường hợp cũng có thể liên quan đến quá trình phối hợp giữa các bộ phận trong cơ sở y tế, thời gian theo dõi sức khỏe của trẻ kéo dài hoặc việc rà soát tình trạng tiêm chủng trước khi trẻ xuất viện chưa kịp thời.

Để hạn chế tình trạng bỏ lỡ “giờ vàng”, ngành Y tế cần tiếp tục đẩy mạnh tư vấn cho phụ nữ ngay từ thời kỳ mang thai; cung cấp đầy đủ thông tin về lợi ích của tiêm vắc xin viêm gan B sơ sinh; tăng cường phối hợp giữa các bộ phận sản, nhi và tiêm chủng; đồng thời chủ động rà soát tình trạng tiêm của trẻ trước khi xuất viện.

Từ sự chủ động của cha mẹ đến trách nhiệm của cơ sở y tế

Để một trẻ không bỏ lỡ mũi tiêm quan trọng trong 24 giờ đầu, sự phối hợp giữa gia đình và cơ sở y tế có vai trò rất lớn. Cha mẹ cần chủ động tìm hiểu về tiêm chủng ngay từ khi mang thai, trao đổi với bác sĩ về tình trạng sức khỏe của mẹ và trẻ, đồng thời tuân thủ hướng dẫn của nhân viên y tế.

Về phía cơ sở y tế, cần tư vấn đầy đủ để cha mẹ hiểu rằng đây là mũi tiêm có ý nghĩa quan trọng đối với sức khỏe lâu dài của trẻ; đồng thời chủ động thực hiện tiêm ngay khi trẻ đủ điều kiện và theo dõi sát những trường hợp phải hoãn tiêm để tránh bỏ sót.

Một mũi tiêm trong 24 giờ đầu có thể tạo nên sự khác biệt lớn trong hành trình bảo vệ sức khỏe của trẻ. Vì vậy, khi trẻ đủ điều kiện, đừng để sự e ngại hay chậm trễ khiến trẻ bỏ lỡ “giờ vàng” bảo vệ mình trước viêm gan B ngay từ những ngày đầu đời.