Tối ưu hóa phác đồ điều trị ARV – Giải pháp nâng cao hiệu quả điều
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Hưng Yên hiện đang quản lý và phối hợp triển khai điều trị HIV/AIDS tại 11 cơ sở ngoại trú, với 2.295 người nhiễm HIV đang được điều trị bằng thuốc kháng vi-rút (ARV). Thực hiện Quyết định số 5968/QĐ-BYT của Bộ Y tế, ngành Y tế tỉnh đã tích cực triển khai tối ưu hóa phác đồ điều trị ARV. Đây là nhiệm vụ chuyên môn trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng điều trị, giảm tỷ lệ thất bại, hạn chế kháng thuốc và giúp người bệnh tiếp cận các thế hệ thuốc mới hiệu quả, an toàn hơn.
Quá trình chuyển đổi phác đồ được thực hiện nghiêm ngặt theo nguyên tắc lấy người bệnh làm trung tâm. Trước khi chuyển đổi, mỗi người bệnh đều được đánh giá toàn diện về thời gian điều trị, kết quả xét nghiệm tải lượng HIV, tiền sử dùng thuốc, các bệnh đồng mắc (như lao, viêm gan, tim mạch, đái tháo đường) cũng như tình trạng tuân thủ và kế hoạch mang thai. Chỉ những trường hợp đáp ứng đầy đủ tiêu chí chuyên môn mới được chuyển sang phác đồ tối ưu và được tư vấn kỹ lưỡng về lợi ích cũng như tầm quan trọng của việc tuân thủ điều trị.
Theo hướng dẫn của Bộ Y tế và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), các phác đồ chứa Dolutegravir (DTG) hiện được ưu tiên sử dụng trong điều trị HIV. Đây là thuốc thuộc nhóm ức chế men tích hợp có khả năng ức chế vi-rút mạnh, giúp tải lượng HIV giảm nhanh và duy trì dưới ngưỡng phát hiện trong thời gian dài. Thuốc có hàng rào kháng thuốc cao, ít tác dụng phụ trên thần kinh trung ương, ít tương tác với các thuốc điều trị bệnh khác và được dung nạp tốt. Việc chuyển từ các phác đồ có chứa Efavirenz (EFV) hoặc một số thuốc ARV thế hệ cũ sang các phác đồ có Dolutegravir không chỉ nâng cao hiệu quả điều trị mà còn giúp giảm số lượng viên thuốc phải sử dụng mỗi ngày, tạo thuận lợi cho người bệnh trong sinh hoạt và nâng cao khả năng tuân thủ điều trị lâu dài.
Thực tế tại các phòng khám điều trị HIV/AIDS trên địa bàn tỉnh Hưng Yên cho thấy, sau khi được chuyển sang phác đồ tối ưu, nhiều người bệnh đã giảm hẳn tình trạng chóng mặt, mệt mỏi từng gặp ở thuốc thế hệ cũ. Đặc biệt, phần lớn người bệnh vẫn duy trì được tải lượng HIV dưới ngưỡng phát hiện, góp phần hiện thực hóa mục tiêu "Không phát hiện = Không lây truyền" (K=K), qua đó giảm nguy cơ lây nhiễm trong cộng đồng.
Trích Quyết định số 5968/QĐ-BYT ngày 31/12/2021 của Bộ Y tế về việc ban hành Hướng dẫn điều trị và chăm sóc HIV/AIDS
Song song với việc tối ưu hóa phác đồ điều trị, các cơ sở điều trị HIV/AIDS trên địa bàn tỉnh tiếp tục tăng cường hoạt động tư vấn, hỗ trợ tuân thủ điều trị và theo dõi chặt chẽ sau chuyển đổi. Người bệnh được hướng dẫn nhận biết các phản ứng bất thường, nhắc lịch tái khám, thực hiện xét nghiệm tải lượng HIV định kỳ và được giải đáp kịp thời các thắc mắc trong quá trình điều trị. Sự đồng hành của đội ngũ cán bộ y tế giúp người bệnh yên tâm hơn khi sử dụng phác đồ mới, đồng thời hạn chế tình trạng tự ý bỏ thuốc hoặc thay đổi thuốc, vốn là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến kháng thuốc và thất bại điều trị.
Trong thời gian tới, CDC tỉnh Hưng Yên sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ sở điều trị HIV/AIDS trên địa bàn triển khai tối ưu hóa phác đồ ARV theo đúng các hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế và khuyến cáo của WHO; đồng thời tăng cường giám sát tải lượng HIV, theo dõi tuân thủ điều trị, phát hiện sớm thất bại điều trị và quản lý kháng thuốc. Cùng với việc mở rộng tiếp cận xét nghiệm HIV, điều trị ARV sớm, điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP), tự xét nghiệm HIV và các hoạt động can thiệp giảm tác hại, tối ưu hóa phác đồ ARV sẽ tiếp tục là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc người nhiễm HIV, thực hiện hiệu quả các mục tiêu 95-95-95, đồng thời góp phần kiểm soát dịch HIV/AIDS bền vững trên địa bàn tỉnh Hưng Yên.
