Chủ động sàng lọc để phòng ngừa ung thư cổ tử cung

Ung thư cổ tử cung là một trong những bệnh ung thư phổ biến ở phụ nữ, song có thể phòng ngừa và điều trị hiệu quả nếu được tiêm vắc xin HPV, sàng lọc và phát hiện sớm. Tuy nhiên, tỷ lệ phụ nữ được sàng lọc định kỳ tại Việt Nam vẫn còn thấp, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn. 

 Theo số liệu GLOBOCAN, năm 2022, toàn thế giới ghi nhận khoảng 662 ngàn ca mắc mới và hơn 348 ngàn trường hợp tử vong do ung thư cổ tử cung. Khoảng 80% số ca tử vong xảy ra tại các nước đang phát triển. Tại Việt Nam, mỗi năm ghi nhận khoảng 5 ngàn ca mắc mới và 2,5 ngàn trường hợp tử vong do ung thư cổ tử cung. Tuy nhiên, tỷ lệ phụ nữ được sàng lọc ung thư cổ tử cung định kỳ tại Việt Nam hiện mới đạt khoảng 28,2%. Khả năng tiếp cận các dịch vụ dự phòng, sàng lọc cũng còn có sự chênh lệch giữa các vùng miền và nhóm dân cư.

Theo nghiên cứu, ung thư cổ tử cung khác với nhiều bệnh ung thư khác ở chỗ đây là bệnh có nguyên nhân rõ ràng, chủ yếu liên quan đến nhiễm vi rút HPV qua đường tình dục. Hơn 99% trường hợp ung thư cổ tử cung có liên quan đến HPV. Đến nay, đã xác định khoảng 200 týp HPV, trong đó hơn 30 týp có khả năng lây truyền qua quan hệ tình dục. Có 8 týp HPV nguy cơ cao thường gặp gồm 16, 18, 45, 33, 51, 58, 31 và 52, cùng với týp 35, được xác định có liên quan đến khoảng 96,1% trường hợp ung thư cổ tử cung. Việc phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm giúp nâng cao hiệu quả điều trị, tăng cơ hội khỏi bệnh và cải thiện chất lượng cuộc sống. Ngược lại, khi bệnh được phát hiện ở giai đoạn muộn, việc điều trị sẽ khó khăn, tốn kém và nguy cơ biến chứng, tử vong cao hơn.

Trong các biện pháp dự phòng, tiêm vắc xin HPV có vai trò quan trọng trong phòng ngừa nhiễm các týp HPV nguy cơ cao, qua đó góp phần phòng ngừa ung thư cổ tử cung và một số bệnh lý khác liên quan đến HPV. Bên cạnh tiêm vắc xin, phụ nữ trong độ tuổi khuyến cáo cần chủ động thực hiện sàng lọc ung thư cổ tử cung định kỳ.

Nhằm tăng cường công tác dự phòng, phát hiện sớm và điều trị ung thư, trong quý III, IV Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Hưng Yên sẽ phối hợp với các Trạm Y tế tổ chức 15 buổi khám sàng lọc ung thư cổ tử cung miễn phí cho khoảng 1.500 chị em phụ nữ từ 21-65 tuổi (đã có quan hệ tình dục). Các đối tượng sẽ được khám phụ khoa, nhuộm soi dịch âm đạo và xét nghiệm sàng lọc ung thư cổ tử cung bằng phương pháp Pap’smear; Tư vấn, kê đơn điều trị đối với những trường hợp viêm nhiễm; Đối với những trường hợp tổn thương cổ tử cung có nghi ngờ hoặc bất thường tế bào sẽ được tư vấn hướng xử trí, giới thiệu cơ sở chuyên khoa để chẩn đoán và điều trị.

BS Lều Thị Dinh – Trưởng khoa Sức khỏe sinh sản nhấn mạnh: Hiện nay ung thư cổ tử cung là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở phụ nữ. Tuy nhiên, nhiều người vẫn còn chủ quan, đến khi có dấu hiệu bất thường mới đi khám, phát hiện ung thư (K) cổ tử cung thì đã ở giai đoạn muộn. Vì thế, chủ động tầm soát ung thư cổ tử cung là “chìa khóa” loại bỏ nỗi lo nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cao nhất ở phụ nữ và hàng năm Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh đều triển khai định kỳ việc sàng lọc cho chị em phụ nữ trong độ tuổi từ 21-65 tuổi (đã có quan hệ tình dục) tại cộng đồng nhằm giúp phát hiện sớm bệnh hoặc các tổn thương tiền ung thư khi chưa có triệu chứng rõ ràng, việc giúp phát hiện sớm các tế bào bất thường hoặc nhiễm virut HPV trước khi chúng tiến triển thành ung thư, từ đó có biện pháp điều trị sớm, nâng cao cơ hội khỏi bệnh và giảm gánh nặng bệnh tật do ung thư cổ tử cung…

Việc tầm soát ung thư cổ tử cung giai đoạn sớm không đơn thuần là một thủ tục y khoa, mà còn là lời cam kết yêu thương và trách nhiệm cao nhất bạn dành cho chính mình. Chính vì thế, từ sau 21 tuổi, chị em nên chủ động thăm khám và sàng lọc ung thư cổ tử cung định kỳ theo khuyến nghị của chuyên gia.