Cảnh báo ngộ độc rượu trong dịp Tết Nguyên đán: Người dân không nên chủ quan
Tết Nguyên đán cận kề là thời điểm nhu cầu sử dụng rượu, bia gia tăng trong các buổi liên hoan, gặp mặt, chúc Tết. Tuy nhiên, việc lạm dụng rượu bia, đặc biệt là sử dụng rượu không rõ nguồn gốc, đang tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây ngộ độc rượu, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và tính mạng người dân.
Theo cảnh báo của Tổ chức Y tế Thế giới, rượu bia là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu gây tử vong sớm và tàn tật trên toàn cầu, liên quan đến hơn 200 bệnh và chấn thương khác nhau. Tại Việt Nam, Bộ Y tế Việt Nam cũng nhiều lần ghi nhận các vụ ngộ độc rượu tập thể, đặc biệt vào dịp lễ, Tết, trong đó không ít trường hợp có nguyên nhân từ rượu chứa methanol.
Những nguy cơ từ rượu không rõ nguồn gốc: Thực tế cho thấy nhiều ca ngộ độc nặng xảy ra do sử dụng rượu tự nấu không kiểm soát chất lượng, rượu ngâm thảo mộc, động vật trái phép hoặc rượu pha cồn công nghiệp. Trong đó, nguy hiểm nhất là rượu chứa methanol – một loại cồn công nghiệp cực độc, không được phép sử dụng trong thực phẩm.
Theo tài liệu chuyên môn về chống độc, methanol khi vào cơ thể sẽ chuyển hóa thành formaldehyde và axit formic, gây toan chuyển hóa nặng, tổn thương thần kinh thị giác và hệ thần kinh trung ương. Chỉ cần uống khoảng 10 ml methanol tinh khiết có thể gây mù lòa, và từ 30 ml có thể gây tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.
Dấu hiệu nhận biết ngộ độc rượu: Ngộ độc rượu có thể diễn biến nhanh, từ nhẹ đến nguy kịch. Các biểu hiện thường gặp gồm chóng mặt, nhức đầu, buồn nôn, nôn mửa, đau bụng dữ dội. Người bệnh có thể nhìn mờ, nhìn đôi, sợ ánh sáng – đây là dấu hiệu gợi ý ngộ độc methanol. Khi tình trạng nặng lên, người bệnh có thể nôn liên tục, người lạnh, hạ thân nhiệt, thở nhanh hoặc khó thở, co giật, hôn mê, tụt huyết áp. Đây là tình trạng cấp cứu y khoa cần được xử trí ngay.
Khuyến cáo phòng, tránh ngộ độc rượu dịp Tết nguyên đán
Ngành Y tế khuyến cáo người dân hạn chế uống rượu bia vì đây là chất có hại cho gan, tim mạch và hệ thần kinh. Chỉ nên sử dụng rượu có nhãn mác, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng; tuyệt đối không dùng rượu trôi nổi, rượu tự nấu không bảo đảm an toàn hoặc rượu ngâm các loại lá, rễ cây, động vật khi chưa rõ độc tính.
Không uống rượu khi đói, mệt, đang dùng thuốc điều trị bệnh, sau tiêm vắc xin, phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú. Tránh uống quá nhiều, quá nhanh hoặc uống liên tục trong nhiều ngày. Đặc biệt, tuyệt đối không điều khiển phương tiện giao thông sau khi đã sử dụng rượu bia.
Xử trí khi nghi ngờ ngộ độc rượu
Khi phát hiện người có dấu hiệu ngộ độc rượu, cần đặt người bệnh nằm nghiêng ở nơi thoáng khí để tránh sặc; nới lỏng quần áo, giữ ấm cơ thể. Nếu người bệnh còn tỉnh, có thể cho uống nước lọc. Không cố gây nôn khi người bệnh lơ mơ hoặc hôn mê. Cần nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất, đặc biệt khi có các dấu hiệu như nhìn mờ, nôn liên tục, khó thở, co giật hoặc hôn mê.
Ngộ độc rượu là nguy cơ hoàn toàn có thể phòng tránh. Mỗi người dân cần nâng cao ý thức, sử dụng rượu bia có trách nhiệm để bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng, góp phần đón Tết Nguyên đán an toàn, lành mạnh.
