Mô hình phòng khám HIV/AIDS thân thiện: Điểm tựa niềm tin tại Hưng Yên

Trong bối cảnh y học ngày càng phát triển, HIV đã không còn là căn bệnh thế kỷ đe dọa trực tiếp đến tính mạng nếu người bệnh được phát hiện sớm và can thiệp bằng các phác đồ điều trị đúng cách. Người nhiễm hoàn toàn có thể duy trì thể trạng khỏe mạnh, tham gia lao động, lập gia đình và hòa nhập bình thường với đời sống xã hội. Tuy nhiên, để đạt được điều đó, ngoài thuốc điều trị thì điều quan trọng hơn cả là người bệnh phải được tiếp cận với một môi trường y tế thân thiện, an toàn và không kỳ thị.

Trên thực tế, rào cản tâm lý e ngại sự kỳ thị của xã hội, nỗi sợ bị tiết lộ dữ liệu thông tin cá nhân hoặc sợ bị phân biệt đối xử vẫn là nguyên nhân chủ yếu khiến nhiều người có hành vi nguy cơ cao trốn tránh việc xét nghiệm tầm soát hoặc chậm trễ tham gia điều trị. Chính vì vậy, mô hình phòng khám điều trị ngoại trú HIV/AIDS (OPC) theo tiêu chí thân thiện đang trở thành giải pháp cốt lõi, giúp khách hàng mạnh dạn vượt qua rào cản tâm lý để chủ động tiếp cận dịch vụ y tế. Tại tỉnh Hưng Yên, hệ thống các phòng khám OPC thân thiện đang từng bước mang đến những chuyển biến tích cực, không chỉ tối ưu hóa hiệu quả điều trị lâm sàng mà còn thay đổi căn bản tư duy của cộng đồng đối với dịch bệnh, biến các cơ sở y tế thành nơi đồng hành, quản lý và chăm sóc toàn diện cho người bệnh.

Tính đến thời điểm hiện tại, tỉnh Hưng Yên đang duy trì vận hành ổn định 11 phòng khám ngoại trú điều trị ARV cho 2.295 bệnh nhân HIV trên địa bàn. Việc nâng cao chất lượng dịch vụ điều trị và giảm kỳ thị đã mang lại những kết quả khả quan. Trong năm 2025, hệ thống y tế Hưng Yên đã thực hiện xét nghiệm tải lượng vi rút HIV định kỳ thông qua nguồn quỹ Bảo hiểm y tế cho 1.501 bệnh nhân đủ tiêu chuẩn lâm sàng tại các phòng OPC. Kết quả này đóng vai trò quan trọng trong việc khẳng định hiệu quả điều trị: khi tải lượng vi rút được kiểm soát ổn định dưới ngưỡng phát hiện (dưới 200 bản sao/ml máu), nguy cơ lây truyền vi rút qua đường tình dục bằng không. Đây chính là bằng chứng khoa học của thông điệp K=K (Không phát hiện = Không lây truyền), giúp người nhiễm lấy lại niềm tin, giải tỏa áp lực tinh thần và yên tâm điều trị lâu dài. Bên cạnh đó 100% bệnh nhân đang điều trị ARV được sàng lọc lao mỗi lần đến khám và lấy thuốc. Năm 2025 phát hiện 09 bệnh nhân đồng nhiễm Lao/HIV được tư vấn đưa vào điều trị lao và HIV, có 1.443 bệnh nhân đang điều trị ARV đã hoàn thành điều trị lao tiềm ẩn. Đây là một con số cho thấy nỗ lực rất lớn của ngành y tế địa phương trong việc mở rộng và duy trì hệ thống điều trị HIV/AIDS ổn định, liên tục.

Không dừng lại ở việc duy trì hiệu quả chuỗi điều trị cho người đã nhiễm, công tác y tế dự phòng cho nhóm người chưa nhiễm nhưng có hành vi nguy cơ cao cũng được tỉnh Hưng Yên triển khai đồng bộ. Hiện nay, toàn tỉnh đang duy trì 03 phòng khám điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP). Tính đến quý I năm 2026, các cơ sở này đang hỗ trợ điều trị dự phòng cho gần 500 khách hàng thuộc quần thể đích, đặc biệt là nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới (MSM). Toàn bộ thuốc PrEP hiện đang được cấp phát miễn phí nhờ nguồn tài trợ từ Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS, giúp loại bỏ hoàn toàn gánh nặng chi phí cho người sử dụng. Ngoài việc cung ứng thuốc, các phòng khám PrEP thân thiện còn tích hợp dịch vụ tư vấn tâm lý chuyên sâu, xét nghiệm định kỳ và sàng lọc các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STIs). Sự kín đáo, quy trình thủ tục nhanh gọn và thái độ cởi mở của đội ngũ y bác sĩ đã biến các phòng khám này thành địa chỉ tin cậy, thu hút ngày càng nhiều bạn trẻ có hành vi nguy cơ chủ động tìm đến để bảo vệ bản thân.

Giá trị cốt lõi mà hệ thống phòng khám HIV/AIDS thân thiện tại Hưng Yên mang lại chính là tạo dựng lòng tin và cảm giác an tâm tuyệt đối cho người bệnh. Khi người dân được tiếp cận đầy đủ các nguồn thông tin khoa học chính thống, được đối xử công bằng và được hỗ trợ y tế kịp thời, những định kiến và sự sợ hãi mơ hồ về HIV sẽ dần được xóa bỏ.

Hệ thống phòng khám HIV/AIDS thân thiện tại Hưng Yên hiện nay không chỉ dừng lại ở nhiệm vụ chuyên môn là chăm sóc sức khỏe cho hàng nghìn bệnh nhân, mà còn đóng vai trò tiên phong trong việc thay đổi nhận thức xã hội theo hướng nhân văn, cởi mở và khoa học hơn. Đây chính là nền tảng vững chắc và là điều kiện tiên quyết để tỉnh Hưng Yên quyết tâm hoàn thành mục tiêu chiến lược quốc gia: chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030.