Hưng Yên tăng cường bảo đảm an toàn bức xạ trong lĩnh vực y tế

Thực hiện Quy hoạch phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử, ngày 16/10/2026, Sở Y tế Hưng Yên có công văn số 6946/SYT-KHTC yêu cầu các đơn vị y tế công lập và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh ngoài công lập có sử dụng thiết bị bức xạ, nguồn phóng xạ trên địa bàn tỉnh tăng cường quản lý, sử dụng thiết bị đúng quy định, bảo đảm an toàn cho nhân viên y tế, người bệnh và cộng đồng.

Theo Sở Y tế, qua tổng hợp kết quả thực hiện năm 2026, công tác ứng dụng bức xạ trong khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn tỉnh cơ bản bảo đảm an toàn. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế như việc quản lý hồ sơ thiết bị, giấy phép và chứng chỉ nhân viên bức xạ chủ yếu thực hiện thủ công, chưa có công cụ cảnh báo thời hạn; cán bộ phụ trách trang thiết bị còn kiêm nhiệm, việc cập nhật quy định mới và phối hợp giữa các khoa, phòng trong hoàn thiện thủ tục có thời điểm chưa kịp thời.

Để khắc phục những tồn tại này, Sở Y tế yêu cầu các đơn vị phổ biến, quán triệt Luật Năng lượng nguyên tử năm 2025, Nghị định số 332/2025/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn liên quan đến cán bộ quản lý, nhân viên trực tiếp làm việc với bức xạ; rà soát, cập nhật nội quy, quy trình vận hành và quy trình an toàn bức xạ. Đồng thời, phân công người phụ trách an toàn bức xạ đủ điều kiện theo quy định, xác định rõ trách nhiệm của người đứng đầu và từng cá nhân liên quan.

Các cơ sở y tế phải rà soát toàn bộ thiết bị X-quang, CT, DSA, chụp vú, thiết bị xạ trị, thiết bị y học hạt nhân và nguồn phóng xạ đang quản lý, sử dụng; bảo đảm 100% thiết bị được khai báo, có giấy phép tiến hành công việc bức xạ còn hiệu lực. Việc kiểm định, hiệu chuẩn thiết bị và kiểm xạ khu vực làm việc phải được thực hiện định kỳ theo quy định. Tuyệt đối không đưa vào sử dụng thiết bị chưa được cấp phép, chưa kiểm định hoặc kiểm định không đạt yêu cầu. Đối với thiết bị mới được đầu tư, trong đó có các thiết bị CT năm 2026, chỉ được đưa vào vận hành sau khi hoàn thành đầy đủ thủ tục khai báo, cấp phép và kiểm định.

Cùng với đó, các đơn vị cần bảo đảm nhân viên bức xạ được đào tạo, cập nhật kiến thức và có chứng chỉ theo quy định; trang bị đầy đủ liều kế cá nhân, phương tiện bảo hộ, tổ chức đọc liều định kỳ, lưu giữ hồ sơ liều chiếu xạ và khám sức khỏe định kỳ. Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải thực hiện đúng chỉ định chuyên môn khi sử dụng kỹ thuật bức xạ, hạn chế chiếu chụp không cần thiết, bảo vệ an toàn cho người bệnh, người nhà người bệnh và cộng đồng.

Công tác ứng phó sự cố bức xạ và bảo đảm an ninh nguồn phóng xạ cũng được yêu cầu tăng cường. Các đơn vị phải xây dựng, cập nhật kế hoạch ứng phó sự cố cấp cơ sở, tổ chức huấn luyện, diễn tập theo quy định; quản lý chặt chẽ nguồn phóng xạ, chất thải phóng xạ (nếu có) và kịp thời báo cáo cơ quan có thẩm quyền, Sở Y tế khi xảy ra sự cố.

Đáng chú ý, Sở Y tế yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý trang thiết bị bức xạ thông qua số hóa hồ sơ lý lịch máy, biên bản kiểm định, hiệu chuẩn, giấy phép, chứng chỉ nhân viên và kết quả đọc liều; cập nhật dữ liệu vào phần mềm quản lý trang thiết bị của đơn vị. Các cơ sở cần thiết lập công cụ theo dõi, cảnh báo sớm thời hạn kiểm định, giấy phép, đọc liều kế, đào tạo lại và khám sức khỏe; đồng thời tăng cường kết nối, khai thác hệ thống lưu trữ và truyền tải hình ảnh (PACS) với phần mềm quản lý bệnh viện (HIS). Đồng thời, kiện toàn cơ chế phối hợp giữa khoa Chẩn đoán hình ảnh, bộ phận quản lý vật tư, thiết bị y tế và các phòng chức năng trong thực hiện thủ tục cấp phép, kiểm định, bảo trì, bảo dưỡng; bố trí cán bộ đầu mối về an toàn bức xạ, hạn chế tình trạng kiêm nhiệm. Các đơn vị cần khai thác hiệu quả thiết bị hiện có, xây dựng kế hoạch bảo trì, thay thế linh kiện và đề xuất đầu tư thiết bị phù hợp với nhu cầu khám, chữa bệnh, định hướng quy hoạch và khả năng nguồn vốn.

Việc tăng cường quản lý, ứng dụng năng lượng nguyên tử và bảo đảm an toàn bức xạ trong lĩnh vực y tế góp phần nâng cao hiệu quả khai thác trang thiết bị, tuân thủ quy định pháp luật, hạn chế nguy cơ phơi nhiễm không cần thiết, hướng tới nâng cao chất lượng khám bệnh, chữa bệnh và bảo vệ sức khỏe nhân dân.