Bảo đảm an toàn và dinh dưỡng bữa ăn học đường: Siết chặt trách nhiệm từ cơ sở đến bàn ăn của học sinh
Ngày 13/9/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Công điện số 64/CĐ-TTg gửi Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ trưởng Bộ Y tế cùng Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, yêu cầu tập trung chỉ đạo và triển khai quyết liệt các giải pháp đồng bộ nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm, dinh dưỡng hợp lý và chăm sóc sức khỏe cho học sinh trong các cơ sở giáo dục. Chỉ đạo khẩn này được đưa ra ngay trong những tuần đầu của năm học mới 2026–2027, khi nhu cầu tổ chức bữa ăn bán trú và nội trú gia tăng trên cả nước, đặt ra yêu cầu cấp bách phải kiểm soát chặt chẽ toàn bộ chuỗi cung ứng thực phẩm trường học.
Công điện nêu rõ, dù công tác chăm lo bữa ăn học đường đã được nhiều địa phương quan tâm, song tại một số nơi vẫn còn bộc lộ những lỗ hổng đáng lo ngại. Tình trạng lơ là trong khâu thẩm định đơn vị cung cấp, buông lỏng kiểm soát nguồn gốc nguyên liệu, bảo quản và vận chuyển chưa đúng quy chuẩn, cùng việc thiếu vắng sự giám sát về cơ cấu dinh dưỡng đang là những mối nguy tiềm ẩn đe dọa trực tiếp sức khỏe học sinh. Để chấn chỉnh căn cơ thực trạng này, người đứng đầu Chính phủ yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố phải chịu trách nhiệm toàn diện về công tác tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú trên địa bàn. Các địa phương phải khẩn trương rà soát lại việc thực hiện Chỉ thị số 33/CT-TTg ngày 14/8/2026, kiên quyết chấm dứt tình trạng buông lỏng quản lý và xử lý nghiêm trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra sự cố ngộ độc thực phẩm.
Một trong những nội dung trọng tâm của Công điện là phân định rõ ràng thẩm quyền quản lý về tuyến cơ sở. Căn cứ điều kiện thực tế, Ủy ban nhân dân cấp xã chịu trách nhiệm tổ chức lựa chọn, ký hợp đồng và trực tiếp giám sát các đơn vị cung cấp suất ăn, dịch vụ nấu ăn cho các cơ sở giáo dục công lập thuộc phạm vi quản lý. Quy trình lựa chọn phải bảo đảm công khai, minh bạch, lấy tiêu chí an toàn vệ sinh thực phẩm, giá trị dinh dưỡng, năng lực cung ứng và khả năng truy xuất nguồn gốc làm yêu cầu cốt lõi. Công điện nêu rõ nguyên tắc dứt khoát không được lựa chọn nhà thầu chỉ dựa trên tiêu chí giá thấp, đồng thời kiên quyết đình chỉ và thay thế ngay những đơn vị cung cấp không đáp ứng đầy đủ các quy định về an toàn y tế
Song hành với trách nhiệm của chính quyền địa phương, các cơ sở giáo dục giữ vai trò là "chốt chặn" kiểm soát trực tiếp hằng ngày. Ban Giám hiệu nhà trường phải trực tiếp tổ chức tiếp nhận, kiểm tra số lượng và chất lượng thực phẩm, thực hiện nghiêm ngặt quy trình kiểm thực ba bước và lưu mẫu thức ăn theo đúng quy chuẩn y tế. Việc công khai minh bạch thực đơn hằng ngày, công bố rõ ràng danh tính nhà cung cấp và nguồn gốc nguyên liệu để ban đại diện cha mẹ học sinh cùng tham gia giám sát được xem là giải pháp hữu hiệu nhằm phát huy sức mạnh cộng đồng, ngăn chặn mầm mống mất an toàn ngay từ cổng trường.
Để tạo chuyển biến căn cơ và lâu dài, Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp chặt chẽ với Bộ Y tế khẩn trương hoàn thiện quy chế tổ chức bữa ăn học đường theo hướng tinh gọn thủ tục hành chính, giảm tải áp lực ngoài chuyên môn cho đội ngũ giáo viên. Hai ngành có trách nhiệm ban hành hướng dẫn thực đơn mẫu bảo đảm cân đối vi chất dinh dưỡng, phù hợp với từng độ tuổi và đặc điểm vùng miền, góp phần phòng chống cả tình trạng suy dinh dưỡng lẫn thừa cân, béo phì học đường. Đồng thời, lực lượng y tế các cấp tăng cường thanh tra, kiểm tra đột xuất các bếp ăn tập thể và cơ sở chế biến quy mô lớn, luôn chủ động các phương án cấp cứu, truy xuất nguồn gốc và xử lý nguồn nguy cơ kịp thời, bảo đảm cho học sinh những bữa ăn an toàn, đủ chất để phát triển toàn diện cả thể chất lẫn trí tuệ.
