Ung thư buồng trứng: Đừng bỏ qua những dấu hiệu cảnh báo sớm

Ung thư buồng trứng là một trong những bệnh ung thư phụ khoa có tiên lượng nặng do thường được phát hiện ở giai đoạn muộn. Theo GLOBOCAN 2022, mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 1.500 ca mắc mới và khoảng 1.000 ca tử vong do căn bệnh này. Mặc dù bệnh gặp nhiều ở phụ nữ sau mãn kinh, ung thư buồng trứng vẫn có thể xuất hiện ở phụ nữ trẻ, đặc biệt với một số thể bệnh, vì vậy không nên chủ quan trước các triệu chứng bất thường.

Do buồng trứng nằm sâu trong vùng chậu, khối u giai đoạn sớm thường không gây biểu hiện đặc hiệu. Theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS) và Dịch vụ Y tế Quốc gia Vương quốc Anh (NHS), phụ nữ cần lưu ý khi các triệu chứng xuất hiện thường xuyên, kéo dài trong nhiều ngày hoặc nhiều tuần và không cải thiện.

Các dấu hiệu thường gặp gồm đầy bụng, chướng bụng, nhanh no, khó ăn, đau hoặc tức vùng bụng dưới, vùng chậu, tiểu nhiều lần hoặc tiểu gấp do khối u chèn ép bàng quang. Một số trường hợp có thể xuất hiện rối loạn kinh nguyệt, táo bón, mệt mỏi hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân. Do các triệu chứng này dễ nhầm lẫn với bệnh lý tiêu hóa hoặc tiết niệu, nhiều người đến khám khi bệnh đã tiến triển.

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), hiện chưa có phương pháp sàng lọc ung thư buồng trứng được khuyến cáo áp dụng rộng rãi cho phụ nữ không có triệu chứng và không thuộc nhóm nguy cơ cao. Xét nghiệm Pap smear chỉ có giá trị sàng lọc ung thư cổ tử cung và không phát hiện ung thư buồng trứng. Khi có triệu chứng nghi ngờ hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao, bác sĩ có thể chỉ định siêu âm đầu dò, xét nghiệm dấu ấn sinh học hoặc các thăm dò cần thiết khác để đánh giá.

Đối với phụ nữ có tiền sử gia đình mắc ung thư buồng trứng hoặc ung thư vú, đặc biệt ở người thân bậc một như mẹ hoặc chị, em gái, ACS khuyến cáo nên được tư vấn di truyền để đánh giá nguy cơ và cân nhắc xét nghiệm đột biến gen BRCA khi có chỉ định.

Mặc dù chưa có biện pháp phòng ngừa tuyệt đối, việc duy trì cân nặng hợp lý, chế độ ăn cân đối, tăng cường hoạt động thể lực và không hút thuốc góp phần cải thiện sức khỏe tổng thể. Một số nghiên cứu cũng cho thấy việc sinh con, nuôi con bằng sữa mẹ hoặc sử dụng thuốc tránh thai đường uống theo đúng chỉ định của bác sĩ có thể làm giảm nguy cơ ung thư buồng trứng ở một số nhóm phụ nữ.

Ung thư buồng trứng có tiên lượng tốt hơn khi được phát hiện ở giai đoạn sớm. Vì vậy, phụ nữ cần lắng nghe những thay đổi của cơ thể, chủ động đi khám khi các triệu chứng kéo dài hoặc bất thường và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ để được chẩn đoán, điều trị kịp thời.