Theo dõi và chăm sóc trẻ đúng cách sau tiêm phòng vắc xin bbg
Tiêm vắc xin BCG là biện pháp quan trọng giúp phòng bệnh lao cho trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, để hoạt động tiêm chủng đạt hiệu quả và bảo đảm an toàn, bên cạnh việc khám sàng lọc, thực hiện đúng chỉ định và kỹ thuật tiêm, việc theo dõi trẻ sau tiêm cũng có ý nghĩa hết sức quan trọng.
Vậy sau khi trẻ được tiêm vắc xin BCG, cha mẹ cần lưu ý những gì?
Trước hết, cần thực hiện nghiêm túc việc theo dõi trẻ tại điểm tiêm chủng.
Theo quy định về hoạt động tiêm chủng, sau khi tiêm, trẻ cần được theo dõi tại điểm tiêm chủng ít nhất 30 phút. Đây là yêu cầu quan trọng nhằm phát hiện sớm các biểu hiện bất thường và bảo đảm trẻ được nhân viên y tế hỗ trợ kịp thời khi cần thiết.
Cha mẹ không nên tự ý đưa trẻ rời khỏi điểm tiêm ngay sau khi tiêm xong. Trong thời gian theo dõi, cần phối hợp với nhân viên y tế, quan sát tình trạng của trẻ và thông báo ngay nếu nhận thấy trẻ có biểu hiện khác thường.
Sau khi về nhà, gia đình cần tiếp tục theo dõi sức khỏe trẻ trong ít nhất 24 giờ đến 48 giờ theo hướng dẫn của cơ sở tiêm chủng.
Những nội dung cần chú ý bao gồm: tình trạng bú mẹ, ăn ngủ, tinh thần, nhịp thở, thân nhiệt, biểu hiện toàn thân và phản ứng tại vị trí tiêm. Đối với trẻ sơ sinh, cha mẹ cần quan sát kỹ vì trẻ chưa thể biểu đạt cảm giác khó chịu bằng lời nói.
Nếu trẻ có biểu hiện bất thường như sốt cao, bú kém hoặc bỏ bú, quấy khóc kéo dài, li bì, khó thở, tím tái, co giật hoặc những dấu hiệu khiến gia đình lo lắng, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay để được thăm khám và xử trí. Không nên tự ý mua thuốc, sử dụng thuốc hoặc áp dụng các biện pháp điều trị khi chưa có hướng dẫn của nhân viên y tế.
Đặc biệt lưu ý là chăm sóc vị trí tiêm, vì vắc xin BCG là vắc xin được sử dụng theo đường tiêm trong da nên cần thực hiện theo hướng dẫn chăm sóc của nhân viên y tế, giữ vệ sinh vùng tiêm và không tự ý tác động lên vị trí tiêm. Không chà xát, cào gãi, nặn hoặc đắp lá, thuốc nam, các loại thuốc hay hóa chất không được chỉ định lên vị trí tiêm. Không tự ý bôi thuốc hoặc sử dụng các biện pháp dân gian để xử lý những thay đổi tại vùng tiêm.
Nếu nhận thấy vị trí tiêm có biểu hiện bất thường, gia đình cần thông báo cho nhân viên y tế hoặc đưa trẻ đến cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để được đánh giá. Việc theo dõi và xử trí cần căn cứ tình trạng thực tế của trẻ, không tự suy đoán rằng mọi biểu hiện tại vị trí tiêm đều bình thường hoặc đều là biến chứng.
Cha mẹ cũng cần hiểu rằng tiêm chủng là biện pháp phòng bệnh có hiệu quả nhưng không có nghĩa là hoàn toàn không thể xuất hiện phản ứng sau tiêm. Vì vậy, việc theo dõi trẻ sau tiêm phải được thực hiện nghiêm túc, không chủ quan và cũng không nên hoang mang trước những biểu hiện chưa được đánh giá chuyên môn. Đồng thời không quên lưu giữ đầy đủ thông tin tiêm chủng. Sau khi tiêm, bệnh viện sẽ cung cấp phiếu hoặc sổ tiêm chủng có ghi thông tin vắc xin trẻ đã được tiêm và mã tiêm chủng trên Hệ thống thông tin tiêm chủng quốc gia. Cha mẹ cần kiểm tra, bảo quản thông tin này và sử dụng khi đưa trẻ đến tiêm các mũi tiếp theo.
Gia đình nên phối hợp với nhân viên y tế để cài đặt và sử dụng sổ tiêm chủng điện tử trên điện thoại theo hướng dẫn. Đây là công cụ hỗ trợ theo dõi lịch sử tiêm chủng, giúp cha mẹ chủ động hơn trong việc quản lý các mũi tiêm của trẻ.
Trong trường hợp trẻ chưa được tiêm BCG do chưa đủ điều kiện sức khỏe, cha mẹ cần thực hiện đúng lịch hẹn của bệnh viện hoặc liên hệ với trạm y tế xã, phường để được tư vấn. Không tự ý bỏ qua mũi tiêm, không trì hoãn kéo dài khi trẻ đã đủ điều kiện.
Đối với những gia đình có người mắc bệnh lao, cần thông báo với cơ sở y tế để được hướng dẫn biện pháp phòng lây nhiễm và đánh giá sức khỏe cho trẻ. Việc tiêm BCG không thay thế các biện pháp phòng bệnh lao trong gia đình, do đó cần kết hợp thực hiện theo hướng dẫn của ngành y tế.
