CHỦ ĐỘNG PHÒNG, CHỐNG BỆNH TAY CHÂN MIỆNG TẠI CỘNG ĐỒNG
Bệnh tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm thường gặp ở trẻ nhỏ, có khả năng lây lan nhanh trong gia đình, trường học và cộng đồng. Bệnh có thể xuất hiện quanh năm, đặc biệt tại những nơi trẻ sinh hoạt tập trung. Mặc dù phần lớn các trường hợp có thể hồi phục, một số trẻ vẫn có nguy cơ diễn biến nặng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Vì vậy, mỗi gia đình, nhà trường và cộng đồng cần chủ động nhận biết dấu hiệu bệnh, giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường và thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng ngừa để bảo vệ sức khỏe trẻ em.
Bệnh tay chân miệng gặp ở mọi lứa tuổi nhưng phổ biến nhất ở trẻ dưới 5 tuổi. Bệnh dễ lây từ người sang người qua bàn tay chưa được rửa sạch, nước bọt, chất thải của người bệnh hoặc đồ chơi, vật dụng và bề mặt đã nhiễm mầm bệnh. Tại những nơi trẻ sinh hoạt tập trung như nhà trẻ, trường mẫu giáo và nhóm trẻ gia đình, bệnh có thể lây lan nhanh nếu không thực hiện tốt các biện pháp vệ sinh.
Trẻ mắc bệnh thường có biểu hiện sốt, đau họng, biếng ăn, đau hoặc loét miệng; xuất hiện các nốt phỏng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, đầu gối hoặc mông. Phần lớn trường hợp diễn biến nhẹ, tuy nhiên bệnh vẫn có thể trở nặng nhanh và gây nguy hiểm nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.
Cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế khi phát hiện những dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh. Đặc biệt, cần đưa trẻ đi khám ngay nếu trẻ sốt cao kéo dài, khó hạ sốt, giật mình nhiều lần, run tay chân, quấy khóc liên tục, ngủ không yên, nôn nhiều, lừ đừ, thở nhanh, khó thở hoặc tím tái. Không nên tự ý mua thuốc điều trị, chọc vỡ các nốt phỏng hoặc chờ bệnh tự khỏi vì tình trạng của trẻ có thể diễn biến nhanh trong thời gian ngắn.
Để chủ động phòng bệnh, cả người lớn và trẻ em cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng dưới vòi nước sạch, nhất là trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn hoặc cho trẻ ăn, sau khi đi vệ sinh, thay tã và làm vệ sinh cho trẻ. Thức ăn phải được nấu chín, nước uống phải bảo đảm sạch; không mớm thức ăn, không cho trẻ ăn bốc, mút tay hoặc ngậm đồ chơi. Không dùng chung cốc, bát, thìa, khăn mặt và các vật dụng cá nhân.
Đồ chơi, bàn ghế, tay nắm cửa, sàn nhà và những bề mặt trẻ thường xuyên tiếp xúc cần được lau rửa hằng ngày bằng xà phòng, chất tẩy rửa thông thường hoặc dung dịch khử khuẩn theo hướng dẫn của ngành y tế. Tã, phân và chất thải của trẻ phải được thu gom, xử lý hợp vệ sinh; người chăm sóc cần rửa tay sạch ngay sau khi tiếp xúc.
Khi trẻ mắc bệnh, gia đình cần cho trẻ nghỉ học, hạn chế tiếp xúc với trẻ khác trong khoảng 7–10 ngày đầu của bệnh hoặc theo hướng dẫn của cơ sở y tế. Đồng thời, thông báo cho nhà trường để theo dõi sức khỏe những trẻ cùng lớp và thực hiện vệ sinh, phòng bệnh kịp thời.
Các cơ sở giáo dục cần duy trì tốt “ba sạch”: ăn uống sạch, ở sạch và bàn tay sạch; bố trí đủ nước sạch, xà phòng; vệ sinh lớp học và đồ chơi hằng ngày. Giáo viên cần theo dõi sức khỏe của trẻ, thông báo ngay cho gia đình và cơ quan y tế khi phát hiện trường hợp nghi mắc bệnh.
Phòng bệnh tay chân miệng không chỉ là trách nhiệm của nhà trường hay ngành y tế mà cần sự chủ động của từng gia đình. Rửa tay bằng xà phòng, giữ sạch đồ chơi và môi trường sống chính là những việc làm đơn giản, thiết thực để bảo vệ trẻ và ngăn bệnh lây lan trong cộng đồng.
