Vảy nến thể mủ có biểu hiện gì và cách xử trí

Vảy nến thể mủ toàn thân là một bệnh lý tự viêm hệ thống hiếm gặp và có thể đe dọa tính mạng người bệnh.

Khác với vảy nến mảng bám thông thường, vảy nến thể mủ toàn thân đặc trưng bởi các đợt bùng phát mụn mủ vô trùng trên nền da đỏ rực, đòi hỏi sự can thiệp y tế kịp thời.

1. Biểu hiện lâm sàng đặc trưng

Người bệnh có thể nhận biết vảy nến thể mủ toàn thân qua các dấu hiệu điển hình sau:

Tổn thương da: Xuất hiện đột ngột các mụn mủ vô trùng nhỏ, màu trắng đục trên nền da đỏ, đau rát. Các mụn mủ này có xu hướng liên kết lại với nhau tạo thành các "hồ mủ" (lakes of pus) lan rộng khắp cơ thể.
Triệu chứng toàn thân: Các đợt bùng phát thường kèm theo sốt cao (có thể trên 40°C), mệt mỏi, đau khớp và sưng nề.
Các thể bệnh: Theo đồng thuận quốc tế năm 2024, bệnh có thể biểu hiện dưới dạng cấp tính với mụn mủ lan tỏa hoặc dạng bán cấp với các mảng tổn thương hình vòng (annular phenotype).

2. Các yếu tố kích hoạt đợt cấp

Các đợt bùng phát vảy nến thể mủ toàn thân thường không xảy ra ngẫu nhiên mà được kích hoạt bởi các yếu tố như:

Ngừng thuốc đột ngột: Đặc biệt là việc dừng đột ngột thuốc corticosteroid đường hệ thống.
Nhiễm trùng: Các bệnh lý nhiễm trùng đường hô hấp trên là tác nhân phổ biến.
Yếu tố khác: Căng thẳng (stress), thuốc (Lithium, thuốc kháng sốt rét), thai kỳ hoặc chu kỳ kinh nguyệt...

3. Biến chứng nguy hiểm

Nếu không được xử trí đúng cách, vảy nến thể mủ toàn thân có thể dẫn đến các biến chứng đe dọa tính mạng như:

Nhiễm trùng huyết
Suy nội tạng: Bao gồm suy tim, suy thận, suy hô hấp và suy gan5more_horiz.
Tỷ lệ tử vong được báo cáo trong các nghiên cứu dao động từ 2% đến 16%.
Người bệnh mắc vảy nến thể mủ. Ảnh VDLTƯ
4. Chế độ ăn và lối sống
Chế độ ăn hợp lý giúp hỗ trợ kiểm soát bệnh và giảm nguy cơ mắc các bệnh chuyển hóa như tiểu đường, tim mạch, béo phì. Nên ưu tiên chế độ ăn kiểu Địa Trung Hải: sử dụng dầu ô liu, ăn nhiều rau, trái cây, các loại hạt, cá biển, hạn chế thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn, đường và rượu bia. Nếu thừa cân hoặc béo phì, nên giảm cân bằng chế độ ăn ít năng lượng.
Bổ sung các chất chống oxy hóa như vitamin A, C, E, carotenoid, flavonoid, selen, và vitamin D nếu thiếu. Tăng cường vận động thể lực, tránh stress, ngủ đủ giấc, không hút thuốc lá.
5. Mục tiêu chính trong điều trị
Mục tiêu chính trong điều trị vảy nến thể mủ toàn thân là làm sạch mụn mủ nhanh chóng, kiểm soát tình trạng viêm hệ thống và ngăn ngừa các đợt bùng phát trong tương lai.
Chẩn đoán sớm: Việc chẩn đoán dựa trên sự xuất hiện của mụn mủ vô trùng trên nền da đỏ, không chỉ giới hạn ở các đầu chi. Xét nghiệm di truyền (như đột biến gen IL36RN) có thể giúp xác định các trường hợp nặng cần ưu tiên điều trị tích cực.
Liệu pháp nhắm trúng đích IL-36: Đây là bước tiến mới nhất trong y khoa. Spesolimab là kháng thể đơn dòng đầu tiên được phê duyệt để điều trị đợt cấp và duy trì cho vảy nến thể mủ toàn thân, giúp làm sạch mụn mủ ngay trong tuần đầu tiên.
Các thuốc sinh học khác: Các chất ức chế IL-17 (như Secukinumab, Ixekizumab) và IL-23 (như Guselkumab, Risankizumab) cũng cho thấy hiệu quả tốt trong việc kiểm soát bệnh dài hạn.
Điều trị truyền thống: Các thuốc như Retinoids (Acitretin), Cyclosporine hoặc Methotrexate vẫn có vai trò quan trọng, đặc biệt ở những nơi chưa tiếp cận được thuốc sinh học mới.
Nhập viện nội trú: Khoảng 50% bệnh nhân vảy nến thể mủ toàn thân cần nhập viện để theo dõi sát các chỉ số sinh tồn và ngăn ngừa biến chứng trong đợt cấp.
Thông tin hữu ích cho người bệnh vảy nến thể mủ
Hiện tại bệnh viện Da liễu Trung Ương có khoa Điều trị nội trú ban ngày chuyên quản lý bệnh nhân vảy nến, cung cấp cho người bệnh các phương pháp điều trị từ thuốc sinh học, thuốc toàn thân, quang trị liệu để mang lại hiệu quả điều trị cao nhất. Nếu có thắc mắc về bệnh hoặc điều trị, hãy trao đổi trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa da liễu để được tư vấn và hướng dẫn phù hợp.

Bệnh viện Da liễu Trung ương đang triển khai đề tài: "Nghiên cứu sự biến đổi một số gen thường gặp và mối liên quan với đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân vảy nến thể mủ toàn thân". Các bệnh nhân vảy nến thể mủ toàn thân sẽ được xét nghiệm miễn phí tìm một số gen đột biến liên quan tới bệnh và được tư vấn về các phương pháp điều trị mới nhất, hiệu quả nhất để kiểm soát bệnh.

Nghiên cứu được thực hiện với các mục tiêu chính:

Khảo sát một số biến đổi gene thường gặp ở bệnh nhân vảy nến mủ toàn thân

Phân tích mối liên quan giữa yếu tố di truyền với biểu hiện lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh;

Góp phần hỗ trợ chẩn đoán, tiên lượng và định hướng điều trị phù hợp cho người bệnh trong tương lai.

Đối tượng tham gia nghiên cứu là những người bệnh được chẩn đoán xác định vảy nến mủ toàn thân, đồng ý tham gia nghiên cứu theo hướng dẫn của nhân viên y tế.

Toàn bộ thông tin cá nhân, dữ liệu bệnh án và kết quả nghiên cứu của người bệnh sẽ được bảo mật theo đúng quy định về nghiên cứu y sinh học. Dữ liệu chỉ phục vụ mục đích nghiên cứu khoa học và nâng cao chất lượng chăm sóc người bệnh. Sự đồng hành và tham gia của người bệnh đóng vai trò quyết định trong việc xây dựng nền móng dữ liệu di truyền vảy nến mủ toàn thân tại Việt Nam. Đây không chỉ là đóng góp cho nền y học, mà còn là cơ hội để chính người bệnh tiếp cận với các phương pháp điều trị cá thể hóa chính xác và hiệu quả tối ưu hơn trong tương lai.

Để được tư vấn chi tiết và đăng ký tham gia nghiên cứu, người bệnh có thể liên hệ: Phòng khám chuyên đề bệnh Vảy nến – Khoa Điều trị nội trú ban ngày (Tầng 2, Nhà C), Bệnh viện Da liễu Trung ương, 15A Phương Mai, phường Kim Liên, TP Hà Nội.

Thời gian thu tuyển đề tài: Từ 1/1/2026 đến 31/12/2026.